Theo tiểu thuyết của Marcel Pagnol
Đạo diễn.
Papet. (bác)
Cháu đây. Ugolin đây!
Cháu đây!
Ồ, cháu đấy à, Galinette!
- Cháu đã về. - Vâng.
Đợi nhé. Bác xuống đây!
- Thôi ạ, chỉ cần ném cho cháu chìa khóa! - Bác xuống ngay đây.
Thật ngạc nhiên!
- Cháu xuất ngũ rồi đấy! - Vâng.
Đến đây ăn cái gì đi. Cháu không đói.
Bọn cháu đã uống cả đêm ở Marseilles, nên...
Thế thì tối nay đến ăn, cháu sẽ kể chuyện nhé.
Vâng, tối nay gặp bác.
Thôi, đủ rồi.
Bà ấy hỏi cháu có muốn ăn thêm không.
Cảm ơn.
Khi bác chết, cháu sẽ ở đây đấy nhé.
Nhà cửa dòng họ Soubeyran sẽ là của cháu.
Từ nay đến đó, bác muốn cháu chăm lo nhà cửa của cháu ở trên kia.
Như vậy, sau này cháu sẽ có thể cho một người nông dân nào đó thuê
hoặc để nó lại cho một trong những đứa con của cháu.
- Như thế, cháu phải có vợ. - Thì sao?
Có đầy con gái xung quanh đây, thiếu gì các cô
hỉ hả lấy được một người họ Soubeyran.
Có con gái nhà Chabert đấy.
Bác cá là nếu cháu muốn thì...
Cháu không có con la nào cháu phải dùng la của bác.
Cháu không có gà, không có dê vì chúng gây lắm phiền tóai.
Cháu không dùng nịt chân vì chúng gây ngứa.
Vậy cháu cần vợ để làm gì?
Thế còn tình cảm?
Khi cháu đi đến Aubagne, cháu ghé vào nhà Figuer (ý là nhà chứa). Đầu óc cháu được giải tỏa.
15 franc một tháng, cháu có thể chọn.
Thế là đủ đối với cháu rồi.
Cháu sẽ không cả đời độc thân như bác được!
Trước khi bác chết, bác muốn thấy cháu cùng với một đứa con.
Còn bác, tại sao bác không bao giờ lấy vợ?
Trước khi cháu nghĩ đến lấy vợ, thì cháu phải làm được cái gì đã chứ.
Cháu đã có ý tưởng làm gì chưa?
Có thể.
Bác đã có một ý tưởng.
Bác đã nghĩ đến nó cho cháu.
Bác đã có hết các kế hoạch, tính tóan hết các chi phí.
Ý tưởng của bác là gì?
Cải tạo vuờn cây lớn của nhà Soubeyran...
như trước đây thời cha của bác.
Hai trăm cây vả, hai trăm cây mận...
hai trăm cây hạnh nhân...
Một nghìn cái cây...
trồng thành hàng, cách nhau 10 mét.
Sẽ đẹp như một nhà thờ...
mà bất cứ người nông dân nào vào cũng làm dấu thánh.
Bác nghe này...
Mận, đào, kể cả mơ nữa,
chúng ta đã cho lợn ăn bao nhiêu.
Để cháu nghĩ đã.
Bác chỉ có cháu, Galinette.
Cháu có thể nói cho bác, nếu cháu muốn bác giúp.
Ý của cháu là gì?
Đó là một bí mật.
Sao?
Bác đấy à, bác Papet?
Không thể tiếp tục thế này!
Cháu sống cả mùa đông như người hoang dã
trong cái nhà như cái chuồng lợn này!
Thối như có một con dê già!
Cháu làm gì suốt cả ngày?
Nói cho bác biết!
Bác đừng mất bình tĩnh. Cháu sẽ chỉ cho bác xem một thứ.
Đây là bí mật của cháu phải không?
Nhờ đó mà cháu giải trí đấy à?
Ông sẽ trả tôi bao nhiêu cho chỗ hoa đó?
- Đẹp thật. - Giống từ Malmaison (Lâu đài của vợ vua Napoléon)
- Cuống đẹp. - Ông trả tôi bao nhiêu?
Nếu ông đến vào tháng Hai...
tôi có thể trả tới...
50 xu.
Nhưng bây giờ, cuối mùa rồi.
Cũng vẫn được...
20 xu.
Đồng ý chứ?
Đồng ý.
Cháu có lý, Galinette. Cần phải trồng hoa.
Nhưng sao cháu không nói cho bác sớm hơn?
Vì cháu muốn thử trước, xem đất ở đây có tốt không.
Cháu muốn bác nhìn thấy chúng nở hoa, bác sẽ hiểu.
À, không phải những bông hoa làm cho bác hiểu.
Mà là người bán hoa.
- Cần có bao nhiêu để bắt đầu? - 15.000.
- Bác sẽ đưa cho cháu. - Papet, bác tử tế quá!
Không hẳn thế. Không phải là bác cho cháu.
Mà vì tất cả dòng họ Soubeyrans, những người đã nằm trong nghĩa trang và những thế hệ sau.
Nếu mũi nó ở chỗ đuôi nó, thì nó sẽ chết!
Giống như chúng ta!
- Có một thứ làm cháu phiền. - Cái gì?
Nước.
Nước gì?
Một cây cẩm chướng ngốn nước như một người.
Để tưới cho 500 cây, cháu phải dùng tay kéo nước từ giếng lên.
Cần đặt một xi-téc với một cái bơm.
Nếu tưới cho 500 cây thì xi-téc sẽ trống rỗng trong 4 ngày.
Đó là một vấn đề.
Việc cần phải làm là đào một cái hồ chứa to...
với những cái rãnh để thu hết nước mưa của thung lũng.
Nếu có năm không mưa thì thế nào?
Cần phải kiếm một khỏanh đất gần nguồn nước tự nhiên.
Bác tự hỏi...
Nếu chúng ta mua đất và nguồn nước của Pique-Bouffigue thì sao nhỉ?
Ở trên cao, mạn Romarins hả bác?
Nguồn nước đó còn nước không?
Bố cháu bảo nó đã cạn khô rồi.
Bị lấp mất một nửa rồi.
Khi bác còn trẻ, đó là một con suối đẹp.
Cháu biết không, bố lão ấy, ông già Camoins đã trồng được nhiều xe rau.
Vậy, có thể với vài nhát cuốc...
Bác có nghĩ là lão ta sẽ bán trang trại của mình không?
Chắc chắn cái nhà thì không.
Nhưng đất và nguồn nước thì có thể.
Lão ta chẳng làm gì với những cái đó, vậy nên nếu chúng ta xòe tiền ra cho lão ta xem...
Ông khỏe chứ, Marius?
Việc gì đến ông?
Sao ông trả lời tôi cộc cằn thế? Ông giận tôi à?
Chẳng giận cũng chẳng thân thiện. Tôi chẳng cần ông cũng như ông chẳng cần tôi.
Có thể ông không cần tôi, nhưng tôi lại cần ông.
Nếu ông đã leo lên tận đây, có nghĩa là ông cần hỏi tôi cái gì.
Đúng thế. Hỏi ông và đưa cho ông thứ gì đó.
Tôi không cần gì cả.
Nói tôi cũng mệt, nghe người khác nói mệt hơn.
Hãy nghe tôi, Marius. Tôi nói ngắn gọn thôi.
Nếu ông bán cho tôi cơ ngơi của ông...
Không phải cái nhà, chỉ là đất đai và quả đồi trước mặt,
tôi sẽ trả ông theo giá mà ông muốn.
Cái gì! Ông nghĩ rằng tôi sẽ bán tài sản của tôi à?
Nhìn này. Những tờ bạc nghìn franc.
Cút đi! Đồ lợn Soubeyran!
Đừng kêu như thế, không thì lão sẽ nghẹt thở đấy.
Và đừng có chửi người họ Soubeyrans, sẽ kết thúc không ra gì đâu!
Lão ta chỉ đùa thôi.
Cái con cú đỏ này nữa, mắc mớ gì đến mày?
Tao mà xuống, chúng mày sẽ thấy tao sẽ làm gì với đồ Soubeyran nhà chúng mày.
Đống phân! Lũ lợn! Ăn cắp!
Xuống đây!
Xuống nhanh!
Lão ta không chết thì hơn!
Tại sao?
Cũng có khi người ta chết khi ngã từ trên cây.
Đối với hoa cẩm chướng, thì hỏng việc rồi.
Thật đáng tiếc. Đó là một nơi tốt đấy.
Nếu lão ta không tỉnh lại, những người được thừa kế sẽ bán trang trại.
Chúng ta có thể mua nó không đắt.
- Chúng ta quay lại để kết liễu lão chứ nhỉ? - Thôi đi. Có thể người ta đã nhìn thấy chúng ta rồi.
Cháu thấy đấy, Galinette...
Không bao giờ thất vọng về Thiên định.
Sao ông không cạo râu ông ấy nằm trên giường?
Tôi không bao giờ cạo râu khách hàng nào khi người ấy nằm ngang, kể cả đã chết.
Hai người kia đi đâu nhỉ?
Đúng chỗ này. Thấy chưa?
Nguồn nước nằm dưới chân một cây vả. Đừng quay lại!
Ông Camoins bố đã đào một cái hào
dẫn đến tận cuối cánh đồng dưới kia.
Làm như thế nước sẽ chảy xuống dưới. Hiểu chưa?
Nhìn này.
Nhing dưới chân bác này. Nước lép nhép.
Nước bị chặn, nhưng có nước ở đó. Không cần phải làm gì nhiều.
Đúng là lão ta đã vứt của đi.
Khoan đã! Khoan đã!
Một lần, trước khi ông ấy bị dở hơi...
Ông ấy nói với tôi "Cây súng Hammerless này là bạn duy nhất của tôi, tôi muốn được chôn cùng với nó".
Nguyện vọng của người chết là thiêng liêng.
Ông đã kiểm tra xem nó có nạp đạn hay không?
Tôi không nghĩ đến việc đó. Với loại súng Hammerless thì không thấy rõ.
Tôi đóan là nó đã được nạp đạn săn thú.
Ông ấy luôn nạp đạn để đề phòng lợn rừng.
Thế có thể nguy hiểm.
Ông ấy từng nói chỉ cần gió là cò súng đã nhảy rồi.
- Có thể có lẫy an toàn? - Không có đâu.
- Vậy ra ông là người thừa kế. - Không.
Chúng tôi chỉ là anh em họ xa.
Vậy thì ông cũng có quyền hưởng chút ít.
Không. Em gái ông ta là Florette hưởng hết.
- Bà ấy còn sống không? - Sao lại không? Bà ấy còn trẻ hơn ông.
Chồng bà ấy đã chết, còn bà ấy, tôi không nghĩ là đã chết.
Florette là ai?
Florette de Berengere, Florette Camoins.
Cô gái xinh đẹp.
Bác của anh biết rõ đấy, phải không Cesar?
- Bà ấy ở đâu? - Ở Crespin.
Bà ấy đã lấy Lionel, thợ rèn ở Crespin.
Ông có dự đám cưới bà ấy không?
Không, tôi ở xa trong một bệnh viện quân đội ở châu Phi.
Tôi trở về một năm sau đó.
Tôi sẽ viết chính thức cho bà ấy để thông báo cho bà ấy về cái chết của anh bà ấy.
Nếu bà ấy còn sống, có thể bà ấy sẽ về để nhận thừa kế.
Đúng là bà ấy là người thừa kế.
- Cũng chẳng nhiều nhặn gì. - Tôi không đồng ý với ông.
Pique-Bouffigue không làm gì, nhưng căn nhà vẫn tốt.
Và 50 cây ô-liu từ trước chiến tranh.
Họ bị điên hết! Họ ra đi trong nghèo khổ!
Nếu đuổi theo họ với một cái cuốc, có thể bắt họ lại.
Đúng. Nhưng phải chạy nhanh, với một cái cuốc to.
Đó là nơi không có mưa.
Các cơn giông, người ta nghe thấy nó đến, người ta nhìn thấy nó đến gần...
nhưng khi mây vừa kéo đến nơi, chúng chia làm đôi...
và mưa xuống sườn bên kia.
- Thung lũng chỉ được vài ba giọt. - Có thể như vậy.
Các ông có thể không biết là trong phần đất của Bouffigue có một nguồn nước.
- Đã từng có một nguồn nước nhỏ. - Không, nó đã từng là con suối đẹp!
Tôi đã từng nhìn thấy nó lúc nhỏ, khi đi săn với bố tôi.
Lúc đó đối với tôi nó như một con suối lớn.
À, hồi đó ông còn nhỏ hoặc có thể khi đó vừa có mưa giông xong,
Bản thân tôi đã uống nước ở đó cách đây 30 năm, nó chảy ra chỉ bằng ngón tay tôi thôi.
Một nguồn nước như thế có thể biến mất không?
Tôi biết rõ tính chất của các nguồn nước.
Cũng giống như các cô gái đẹp. Khi người ta quên họ, họ ra đi. Thế là hết!
Năm ngoái tôi nhìn thấy ở đó một cây vả. Chứng tỏ là có nước.
- Có nước. - Nhưng là các mạch mới!
Ông biết về các loại khai vị, nhưng về các nguồn nước thì đó không phải là nghề của ông.
Tôi nói là nguồn nước đó, người ta sẽ không nhìn thấy nó nữa.
Tôi nói là các cây ô-liu đã chết và đẩt thối vì cỏ gà!
Và tôi nói rằng có cho không tôi đất đó thì tôi cũng không thèm lấy!
Nhiều năm nay bác không viết.
- Bác muốn viết cho ai? - Cho bà Grafignette (Cô cào).
Đó là ai?
Cháu không biết bà ấy. Bà ấy đã ra đi khi cháu chưa sinh.
Họ gọi bà ấy như vậy là do khi các chàng trai định hôn bà ấy...
thì bà ấy cào vào mặt họ...
bà ấy cố tình để móng tay nhọn.
Vì cứ cào nên bà ấy thành gái già.
Và khi bố mẹ bà ấy mất, bà ấy trở thành giúp việc cho linh mục ở Crespin.
Bà ấy là bạn thân nhất của Florette.
Thông qua bà ấy, chắc chắn bác sẽ có tin tức.
Papet, cháu đã có một quyết định quan trọng.
- Cháu sẽ đi gặp bà Florette ở Crespin. - Không, không đi đâu cả.
Bà ấy sẽ biết rằng cháu muốn mua đất của bà ấy và bà ấy sẽ ra giá đắt gấp ba.
Và nếu bà ấy biết rằng người mua là chúng ta, bà ấy sẽ không bán.
- Tai sao? - Bà ấy như thế.
Chúng ta sẽ làm gì?
Chẳng làm gì cả.
Florette sẽ không bao giờ quay lại đây.
Khi còn trẻ, bà ấy rất hám tiền.
Già đi, chắc bây giờ còn tệ hơn.
Bà ấy sẽ bán, nhưng ở cái làng này sẽ chẳng ai mua.
Họ đã có thừa đất rồi.
- Một người ngoài có thể sẽ đến. - Anh ta sẽ làm gì?
Trồng rau xanh hoặc hoa, như cháu.
- Còn nước thì sao? - Có nguồn nước.
- Nhưng nếu không có nguồn nước thì sao? - Nhưng có một nguồn nước mà!
A, cái thằng Galinette tội nghiệp này!
Hãy nghe dự định của bác đây.
Nó đã bị lấp 3/4 rồi.
- Ngẫu nhiên nó có thể bị lấp hoàn toàn. - Ngẫu nhiên thế nào?
Chẳng hạn cháu đi gần đó với một túi xi-măng trên lưng.
Cháu trượt chân, cháu ngã và... bùm!
Xi-măng đổ ra đúng chỗ lấp luôn cái hố.
Papet, Papet, nó đây rồi!
Ôi Đức mẹ! Nó lạnh quá!
Nhanh lên, đồ ngốc!
Cháu đã thấy cái hố. Đưa cho cháu cái nút.
Không! Cái nhỏ ý!
Có một cái rễ tắc ở đó.
Đủ rồi. Đừng quên là cháu là người sẽ mở nút.
Bác nghe thấy tiếng động. Trong nhà.
Không phải là bóng ma của Bouffigue. Mà là lũ chuột.
"Cesar thân mến..."
Ông luôn cho tôi những cú bất ngờ.
Sau ba tá Noel, ông viết cho tôi về Florette...
Và người đưa thư chuyển thư của ông cho tôi đúng vào ngày Florette chết
và tôi vừa về nhà sau khi mặc quần áo cho bà ấy.
Vì thế mà tôi đã không trả lời thư của ông sớm hơn.
Tôi nghĩ là bà ấy không để lại nhiều tiền,
vì chồng bà ấy mất từ 5-6 năm nay...
và bà ấy sống tương đối ổn mà không làm gì cả.
Dĩ nhiên, con trai bà ấy sẽ được thừa kế.
Cậu ấy tên là Jean Cadoret và chắc khoảng 35 tuổi.
Cậu ấy làm nhân viên thu thuế, nhưng tôi không biết ở đâu.
Ông chưởng khế chắc chắn sẽ tìm thấy cậu ấy.
Một nhân viên thu thuế không mất hút như thế.
Cậu ấy đã lấy vợ...
nhưng không may, theo ý Chúa...
"cậu ấy bị gù lưng."
Ngộ nhỡ có người nào trong làng nói với anh ta về nguồn nước thì sao?
Không chắc đâu.
Họ biết là người ta không có quyền xía vào việc của người khác.
Và với hiện trạng do cháu gây ra cho cái trang trại này, thì...
nếu có người nông dân nào đến xem nó, anh ta chỉ có mà khóc.
Bác nói đúng!
Anh ta sẽ bán nó.
Một cái bút thì gây phồng rộp ít hơn một cái cuốc.
Một người nông dân có thể trở thành người gù, nhưng một người gù hiếm khi thành nông dân được.
Ai có thể nghĩ...
là Florette có thể sinh ra một thằng nhóc gù?
Thế nào, em nghĩ sao?
Hãy nhìn những bụi dâu dại to này...
những cây ô-liu này, những bụi hương thảo này.
Chúa tôi, đẹp quá!
Anh đã không nói dối em.
Đây là miền Provence cổ đại, Thiên đường của Zola! (Emile Zola, nhà văn Pháp)
Đẹp hơn cả Thiên đường!
Ta thử trượt nó xem.
Chào các anh!
Các anh muốn giúp đỡ không?
Chúng tôi đang tự hỏi làm sao có thể đưa nó xuống mà không phải tháo nó ra.
- Chúng tôi nhờ anh đấy. - Xem có thể làm được gì nào.
Cảm ơn anh nhiều. Anh người Aubagne à?
Không, tôi người Bastides, nhưng tôi không sống ở đó.
Nhà tôi là cái nhà gần đây nhất trên đường lên đây.
Vậy, hầu như chúng ta là hàng xóm.
Vâng, hầu như thế. Tên tôi là Ugolin Soubeyran.
Rất hân hạnh.
- Để làm việc đó ít nhất cần 4 người! - Các anh đã chất lên như thế nào?
Chúng tôi xếp cái hòm lên cái xe, rồi cho đồ dùng vào.
Bây giờ chúng ta sẽ làm ngược lại.
Tôi có đủ thứ để có thế làm một cái xưởng nhỏ xinh.
Chị nhà ta có giọng hay quá. Hay hơn ở nhà thờ.
Cô ấy làm cho nhiều người khác ngạc nhiên. Cô ấy hát opera.
- Trước công chúng ư? - Phải, các phòng đông người.
Đấy là cách đây vài năm. Còn bây giờ giọng tôi xuống chỉ còn một nửa.
Lúc trước chắc phải tuyệt vời lắm!
Tuyệt diệu! Cô ấy thành công với vai Manon (tên nhân vật nữ trong vở Manon Lescaut)
Vì thế chúng tôi đã đặt tên con gái chúng tôi là Manon.
Nơi này đẹp thật.
Đường xấu, nhưng cũng đáng.
Đây là thiên đường địa giới.
Vì thế nên anh đã thuê cái trang trại cũ này?
- Tôi không thuê nó. - Anh đã mua nó à?
Tôi không thuê cũng chẳng mua, tuy nhiên tôi ở đây tại nhà tôi.
Liệu có phải anh là Jean de Florette không?
Chính xác tôi tên là Jean, và mẹ tôi là Florette.
Nhưng tên tôi là Jean Cadoret.
Nếu anh sinh ra ở đây, thì người ta sẽ gọi anh là Jean de Florette.
Đó có thể là một cái tên hay cho một bài hát, hay một vở opera hài!
Anh biết mẹ tôi à?
Không, nhưng tôi biết anh bà ấy là Marius, người ta gọi là Bouffigue. Chúng tôi là bạn tốt.
Tôi uống vì Mẹ Thiên nhiên, vì những quả đồi ngát hương...
vì những con ve sầu, vì gió nhẹ, vì những tảng đá ngàn năm.
Tôi uống cho bầu trời xanh.
Vì sức khỏe của các vị.
Những con vật khó chịu này! Ngày nào cũng làm thế với tôi!
Hẹn ngày mai nhé.
Những con vật chết tiệt!
Gia đình anh về đây nghỉ hè vài ngày à?
Kỳ nghỉ sẽ kéo dài đến khi tôi chết.
Dưới bóng những cây thông này, tôi mong ước hàng ngày sống trong sự bình yên...
mà Thượng đế còn muốn ban cho tôi.
Có vẻ hay đấy, nhưng làm thế nào mà anh có nước?
Chúng tôi có một cái xi-téc.
Nó nhỏ. Mùa hè mà không mưa thì anh sẽ hết nước.
Chúng tôi được thừa kế một nguồn nước.
Một nguồn nước à? Nguồn nước nào?
Nó ở trên bản đồ địa chính mà ông chưởng khế đã cho tôi một bản sao.
Tôi sẽ chỉ cho anh. Chắc chắn anh sẽ có thể chỉ dẫn cho tôi.
Cái vòng nhỏ này có nghĩa là một cái giếng, hoặc một nguồn nước.
Chỗ Romarins đâu nhỉ?
Đây.
Nguồn nước cách khoảng 2 km, ở cuối thung lũng Plantier.
Thung lũng đó của chúng tôi.
Tôi biết chỗ đó! Ở cuối đồi, cuối thung lũng.
Phải trèo lên nhiều, và ở trên cao có nguồn nước.
Nước uống tốt, nhưng chảy chỉ bằng ngón cái của tôi.
Tôi hy vọng không quá xa đây.
Ít nhất đi bộ cũng mất một tiếng.
Với một con lừa nhỏ, ta sẽ đi một tuần một lần.
Đó sẽ là cuộc đi chơi Chủ nhật của chúng ta!
Một người tiều phu và vợ ông ấy sống trong một cái hang.
Người xứ Piemont. Vợ ông ấy, tên Baptistine, biết tất cả các loại cây.
Họ là những người tốt. Nhưng nếu anh chị không thích, thì bảo họ đi.
Nếu cái hang đó là đủ đối với họ, tôi sẽ không đuổi họ khỏi đó.
Chúng tôi sẽ đi thăm họ sớm. Nước là vấn đề quan trọng.
Không phải vội đâu.
Giếng của tôi có nhiều nước nên anh chị có thể đến lấy một hay hai thùng mỗi ngày một lần.
Tôi sẵn lòng nhận sự hào phóng của anh!
Anh thắc mắc là tại sao tôi lại đến sống ở đây.
Đúng, tôi đang thắc mắc.
Bởi gì tôi đã đi đến một kết luận không thể chối cãi,
là hạnh phúc duy nhất là được làm người của thiên nhiên.
Tôi đến đây để trồng những thứ thật!
"Thú thuật" à?
Phải.Tôi muốn ăn rau vườn nhà tôi.
Thu hoạch dầu từ những cây ô-liu của tôi, ăn trứng của những con gà mái nhà tôi...
và say sưa với rượu vang nho vườn nhà.
Không phải là sẽ có ngay. Những cây ô-liu đã thành cây hoang.
Để cải tạo lại chúng, ít nhất phải mất ba năm.
Vườn nho cũng thế, cũng phải mất ba năm.
Còn rau, thì nếu không có nước, không thể xanh tốt được.
Chúng ta sẽ xem xem!
Do sự hà tiện có thiện ý của mẹ tôi, khoản thừa kế tôi được hưởng
giúp chúng tôi có thể sống trong ba năm.
Và trong ba năm...
từ đây đến đó, chúng tôi có những dự định lớn!
Cảm ơn anh lần nữa. Tôi phải bắt đầu công việc ngay.
Tôi thấy mái nhà bị dột nhiều chỗ.
- Cố gắng nhé! - Chúng tôi có đủ can đảm.
Anh ta là loại người nào?
Là loại người gù ở thành thị.
- Nhiều chất thành thị à? - Nhiều!
Cẩn thận đấy. Có thể đấy là một người thành thị ngây thơ...
nhưng những người gù thường lanh lợi hơn chúng ta.
Anh ta muốn trồng cái gì?
"Thú thuật"! Anh ta sẽ trồng 'thú thuật" khắp nơi!
Lài cái gì??
Có thể là một cái cây mọc ở trong sách.
Anh ta nói với cháu "Cần phải hiện đại!".
Bác đoán là anh ta đã nói về cái cũ.
Vâng.
Là gì vậy?
Đó là một từ của thành thị.
Nó có nghĩa là những gì cha ông chúng ta đã dạy chúng ta...
thì khi thời họ qua đi ta cần vứt bỏ chúng...
bởi vì bây giờ cần phải hiện đại.
Hoàn toàn ngu ngốc.
Ba năm. Sẽ là thảm họa.
Không nên luôn tin vào cái tồi tệ nhất.
Nhưng, Anglade hay Casimir, là những họ hàng xa của anh ta...
có thể nói với anh ta về nguồn nước đó.
Điều đó có thể là nghiêm trọng.
Không sợ bác ạ. Mẹ anh ta đã huấn thị cho anh ta về những người dân Bastides.
Anh ta nói sẽ đi mua bánh mì ở Ruissatel...
Và cấm cháu không được nói anh ta là người Crespin.
Nhưng chúng ta sẽ nói.
Chúng ta sẽ nói là một người Crespin đã mua trang trại...
Nhưng chúng ta không nói gì về Florette và không nói tên anh ta.
Đồng thời, chúng ta giúp đỡ anh ta, cho anh ta mượn la của bác.
Và nhất là chúng ta hào phóng với vợ anh ta.
Một nắm hạnh nhân, hai con sáo, một rổ quả vả...
Như thế, khi anh ta ra đi, anh ta sẽ bán trang trại cho cháu, không bán cho ai khác.
Cháu đã bảo với anh ta là về nước để ăn uống, hàng ngày anh ta có thể lấy một thùng từ giếng của cháu.
Nhưng cháu chưa làm như bác bảo.
Tại sao?
Nút nguồn nước lại không phải là một tội. Đó là vì những cây cẩm chướng của cháu.
Nhưng nước của xi-téc mà có thể giết chết cả ba người,
sau này, dù không nói đến nữa, nhưng vẫn nghĩ đến việc đó.
Cháu hoàn toàn giống người mẹ đáng thương của cháu.
Nhưng cháu đã làm đúng.
Cháu sẽ bắt đầu làm cho anh ta nhụt chí.
Cháu sẽ nói là đất xấu...
là châu chấu sẽ ăn hết và không bao giờ mưa...
Đừng nói nữa!
Nói với anh ta rằng "thú thuật" rất tuyệt, rằng mưa thường xuyên...
và anh ta phải bắt đầu ngay các dự định lớn của anh ta.
Cháu nên nhớ là mọi người trồng ở dưới đồi dễ hơn nhiều...
so với trồng phía trên cao.
Vì thế, nên đẩy anh ta về phía anh ta sẽ thất bại.
Chào hàng xóm, tôi đến để tranh thủ sự hào phóng của anh ngay đây.
Anh cứ việc dùng.
Nhờ đó mà tôi ngắm được phong cảnh đẹp.
Tôi chẳng biết gì về phong cảnh cả.
Đẹp lắm.
Nó rất rộng lớn. Người ta có thể thấy thời tiết sắp đến là gì.
Đúng vậy.
Lại đây xem, tôi sẽ chỉ cho anh.
Phải làm thế này, nếu không cái gầu sẽ trôi và nổi lên mà vẫn rỗng.
Làm thế này thì nó sẽ chìm xuống. Thấy chưa?
Thế còn mái nhà, ổn rồi chứ?
Tôi thiếu vài viên ngói. Tôi quên chưa đặt mua.
Nhưng những viên đó sẽ là viên mới. Như vậy sẽ làm hỏng vẻ đẹp tổng thể.
- Trên mái nhà thì có nhìn thấy đâu. - Nhưng dù sao vẫn...
Thôi anh tự làm lấy đi nhé. Tôi phải đi trồng vài cái cây.
Cảm ơn anh nhiều!
Lại đồ đạc nữa à?
Tôi không biết liệu có lên được trên kia không!
200 kg đường ống và 100 kg lưới rào.
- Ống loại gì? - Ống xi-măng.
- Loại to à? - To chứ!
- Có nhiều không? - 30 mét, có thể 40 mét.
- Để làm gì? - Thường là để dẫn nước.
Làm gì có nước!
Có thể để dẫn nước mưa vào xi-téc.
- Anh ấy nói thế à? - Không. Tôi cũng mang cho anh ấy một cái bơm.
- Anh ấy bơm gì? - Tôi không biết, tôi không quan tâm!
Anh ấy sẽ làm gì với 300 kg lưới rào?
Bố kéo đi!
Nhìn tôi này?
- Anh mang ngói đi đâu đấy? - Đến nhà anh!
Tôi có chúng nhiều năm rồi!
Tôi tự bảo, "Mình sẽ làm cho anh ấy vui".
Cảm ơn. Đây là cử chỉ thân thiện thứ hai mà tôi sẽ không bao giờ quên.
Tôi đã nghĩ về vấn đề nước của anh.
Anh dùng xi-téc để tưới cây một chút...
nhưng nó nhỏ nên cạn nhanh.
Khi trời mưa, nước chảy xuống đường rất nhiều.
Nếu anh có những đường ống xi-măng tương đối to,
Anh có thể làm một đường dẫn nhỏ đến xi-téc của anh.
Đó là một ý hay.
Đúng là trùng hợp, vì tôi cũng vừa có các ống.
Anh đã định làm gì với chúng? Còn lưới?
Đó là một bí mật lớn.
Anh muốn làm lại lưới rào à?
Đúng, nhưng là loại lưới rào hơi đặc biệt.
- Nó sẽ cắm sâu xuống đất 60cm. - Để ngăn không cho thỏ vào ăn rau à?
Anh đoán gần đúng rồi đấy! Nhưng nhầm về hướng chạy của thỏ.
Tôi không hiểu.
Trước hết tôi sẽ trồng tỏi tây, cà chua, khoai tây.
Mỗi ngày làm việc một tiếng.
- Một vườn rau? - Chính xác.
Sau đó, tôi sẽ trồng những loại cây cho thu hoạch nhiều
và cần thiết cho việc nuôi thỏ cấp độ lớn.
Cấp độ lớn, là thế nào? Ý anh là những con thỏ to?
Mỗi tháng hàng trăm con thỏ, và nhanh chóng hàng nghìn con.
Nhưng, Aimee, chúng ta sẽ ở trong giới hạn hợp lý thôi.
Đưa cho anh quyển sách.
Thế anh đã nuôi thỏ rồi chứ?
Tôi lúc nào cũng có 6 con, còn Papet có 30 con.
Mặc dù anh đã có kinh nghiệm nuôi rồi...
Nhưng có thể anh không biết được loài gặm nhấm này sinh sản thế nào đâu.
Hãy nhìn cái này.
Tôi biết đọc, nhưng những con số làm tôi rối.
Tôi thì hiểu rõ. Chỉ với một cặp thỏ...
một nhà chăn nuôi hiện đại trong vòng ba năm, có thể đạt
sản lượng hàng tháng là 500 con thỏ.
Nhưng chuyên gia này cũng khẳng định là nuôi hơn 5.000 đầu thỏ...
sẽ trở nên một mối nguy hiểm cho cộng đồng.
Bởi vì từ 1.000 con đực và 5.000 con cái...
ngay tháng đầu tiên nhà chăn nuôi đã ngập đầu với 30.000 con...
và 2 triệu con kể từ tháng thứ 10!
Một tỉnh, thậm chí cả nước sẽ bị dồn đến nạn đói đến chỗ chết!
- Thật ư? - Hãy nói cho anh ấy về nước Úc!
Lục địa không may đó, rộng gấp 14 lần nước Pháp,
suýt nữa suy tàn vì một cặp thỏ do một người nhập cư đưa vào.
Những con vật gặm nhấm đó đã phá trụi toàn bộ các cánh đồng và đồng cỏ!
Họ đã phải xây dựng một ba-ri-e có điện dài hơn 2.000 km...
và họ đã phải tiêu diệt hàng triệu con.
Đó là loài thỏ mà anh muốn đưa đến đây à?
May là không phải.
Khí hậu của Úc đã làm cho chúng khỏe và gây hại như vậy.
Ơn Trời! Vậy anh muốn nuôi được 500 con một tháng?
Không!
Cần phải tiết chế trong mọi việc.
Nếu tôi giảm xuống còn một phần tư thì tôi mới chắc về kinh doanh của tôi.
Trong vòng hai năm, tôi dự định có 150 con mỗi tháng.
Tôi sẽ hạn chế ở con số này.
Như vậy có vẻ hợp lý hơn.
Chỉ riêng rửa chuồng, cũng khối việc.
- Không thành vấn đề! - Sao lại không thành vấn đề?
Tôi muốn thỏ của tôi chạy, nhảy.
Tôi muốn nuôi thỏ kiểu hiện đại, nuôi ngoài trời!
Anh có nghĩ đến cáo không?
Có hàng rào chứ, cao hai mét bằng lưới sắt mạ!
Hai mét, không bao giờ làm cáo sợ. Không bao giờ!
Nhưng 'sắt vạ' thì có thể.
Vì thế tôi định làm các hang nhân tạo dưới lòng đất...
Lối vào hang được làm bằng ống xi-măng.
Đủ to cho một con thỏ nhưng nhỏ hơn đầu con cáo.
Đó là một ý hay!
Thỏ của anh sẽ ăn gì?
- Câu trả lời của tôi đây. - Chúng sẽ ăn diêm à?
Đây là hạt dưa hấu à?
- Chúng là "thú thuật" à? - Thứ thật ư? Tất nhiên.
Đây là hạt giống thật loại bí ngô "cucurbita" từ châu Á.
Loại cây này mọc nhanh như con rắn trườn khỏi tổ.
Ở khí hậu nhiệt đới, sau mưa...
những cái thân này dài ra từ 40 đến 50 cm một ngày!
Tất nhiên chúng ta không có khí hậu nhiệt đới.
- Thật may! - Và không có mùa mưa.
Theo những thống kê của 50 năm qua...
do các nhà khoa học Đài quan sát Marseille đưa ra...
Tháng Tư, 6 ngày mưa, Tháng Năm, 5 ngày, tháng Sáu, 4 ngày...
Tháng Bảy 2 ngày, tháng Tám, 3 ngày, tháng Chín, 6 ngày.
- Đó là số trung bình. - Tôi nghĩ vậy.
Mưa thất thường như thế không đủ
để loại cây này cho phát triển tốt nhất.
Nhưng tôi cho là có thể được 15 cm một tháng.
Tốt đấy! 50 cm một ngày cũng phiền.
Anh sẽ đi nhặt dưa ở tận cuối làng!
Hoàn toàn đúng.
Tôi dự tính là mỗi cây sẽ cho 50 đến 60 kg bí.
Không tồi, nhưng anh chỉ có 4 hạt giống.
Khó kiếm được chúng. Tôi chỉ có 4 hạt.
Nhưng trong 6 tháng, cần phải hạn chế sự sinh trưởng của chúng.
Nếu không ngăn chặn được sư sinh trưởng của thỏ và bí ngô, thì sẽ ra sao?
Sẽ giàu có! Chúng tôi phải thành công, nếu không
lại phải quay về chịu đọa đầy ở địa ngục thành phố!
- Sao rồi? - Tin tốt và xấu.
Anh ta muốn nuôi nhiều thỏ trong lưới rào.
Thỏ à? Anh ta có sách à?
Vâng, một quyển sách. Anh ta giải thích là nếu bắt đầu với hai con thỏ...
trong sáu tháng sẽ có hơn 1.000 con.
Nếu cứ để chúng tiếp tục phát triển, thì sẽ bị diệt vong!
Chúng đã ngốn hết cả nước Úc như thế.
Chúng ta có phải là nước Úc đâu.
Nhân thỏ với một cái bút thì dễ ợt.
Anh ta muốn hạn chế. Anh ta nói là không quá 150 con một tháng.
150!
Giỏi đấy.
Nâng cốc chúc những người thất bại!
Cái anh đó thuê trang trại à?
Không. Anh ấy mua nó.
- Anh ấy là nông dân à? - Không, anh ấy là người gù.
Anh ấy mua bánh mì ở đâu? Tôi chưa nhìn thấy anh ấy.
Anh ấy mua mọi thứ ở Ruissatel.
Anh ấy nghĩ bánh mì của tôi độc hại à?
Không. Sự thật là anh ấy không muốn vào làng. Anh ấy người Crespin.
Người Crespin à?
Có gì mà phải quảng bá!
Đừng nói với vẩn! Không phải tất cả người Crespin đều không ra gì!
Không, nhưng rất nhiều.
- Anh ấy làm gì? - Anh ấy là nhân viên thu thuế.
Có thể anh ấy sẽ áp cho chúng ta các loại thuế mới.
Anh ấy ở lại có lâu không?
Tôi không biết, tuy nhiên, anh ta đang tiến hành việc sửa chữa nhà.
- Tự làm một mình à? - Vâng, với găng tay.
Chắc phải làm tốt lắm nhỉ!
Một người gù Crespin, ẩn dật trên đồi, đáng ngờ thật.
Để cho anh ta yên, anh ta sẽ không đòi hỏi chúng ta gì cả.
- Có thể anh ta rình mò! - Rình mò cái gì, những hạt đậu của anh à?
Thượng đế đã gửi đúng anh ta theo nhu cầu của chúng ta.
Anh ta sẽ ra đi trước 6 tháng.
Anh ta nói với cháu anh ta phải thành công trong ba năm.
Nói là một chuyện, làm là một chuyện...
Nhưng thế chứng tỏ là anh ta có tiền.
Tiền thừa kế, không giữ được trong tay.
Trong sáu tháng, anh ta sẽ cạn túi và chỉ 6.000 franc là chúng ta mua được.
Nhìn anh ta vướng bận vào đống bí ngô Trung quốc
và lũ thỏ to đại sẽ vui đây!
Ồ! Thơm quá! Chị ta làm món chim nướng.
Anh ta không được tìm thấy nguồn nước.
Cần phải giúp anh ta.
- Chào hàng xóm! - Chào anh Jean! Chào chị!
Tốt chứ?
Anh đi đâu với công cụ này?
Với cái cuốc...
chỉ ba tháng là anh gục...
Nhưng với cái cày của tôi, chỉ ba hôm là ta đã cày xong hết.
Aimee.
Trời đã đáp lại lời cầu nguyện của chúng ta!
Đất này là đất cánh đồng nhà anh ta.
Đất tốt nhất vùng.
Đất này, giá trị như vàng!
Đất tốt như thế! Làm cháu chết mê!
Anh ấy là người tốt.
Em không thích anh ta.
Vì anh ta xấu à?
Con bé sợ anh ta.
Manon, con làm bố ngạc nhiên. Con không thích người nông dân tốt bụng đó à?
Ông ta xấu xí. Trông ông ta như con cóc.
Ý nghĩ của con xấu thì có!
Dưới cái vẻ thô thiển, đôi khi có những tâm hồn trong sáng.
Nhìn này!
Manon, lại đây.
Bố sẽ giao cho con một việc quan trọng.
Mỗi buổi chiều con sẽ tưới một ít cho các cây này.
Galinette, bác tức cười quá.
Anh ta trồng cà chua ở phía bắc.
Kể cả nếu chúng ra quả, thì quả sẽ không chin được.
Anh ta ấn hạt đậu xuống đất bằng que.
Không đủ cho anh ta ăn nửa bát salát trộn.
Còn hành thì anh ta trồng chúng xung quanh cây ô-liu to.
Khoai tây thì anh ta trồng không đủ độ sâu.
Hạt giống thì không phải là anh ta gieo, mà là ném chúng!
Chúng sẽ mọc từng búi, giống chứng trụi tóc của Mérédic!
Nếu gã hâm đó định nuôi sống gia đình nhỏ của anh ta với việc đó
khi bác nhìn anh ta, bác buồn cười...
nhưng đồng thời bác cũng động lòng.
Bác muốn chỉ cho anh ta làm thế nào cho đúng.
Kệ cho anh ta làm kiểu của anh ta.
Không phải là cách tốt, nhưng lợi nhất cho chúng ta.
Cả nhà đi chơi đấy à?
Chúng tôi đi Plantier lấy nước ăn.
Xi-téc của chúng tôi hết nước rồi và chúng tôi không muốn làm phiền anh.
Nếu cứ tiếp tục thế này, thì giếng của tôi cũng cạn đến nơi.
Tôi cảm thấy đêm nay trời sẽ mưa.
Anh cảm thấy, vì anh có bệnh thấp khớp à?
Ơn trời, tôi không bị!
Tháng Năm lẽ ra phải mưa 6 ngày, thì mưa có 3 ngày.
Và từ đầu tháng Sáu, lẽ ra phải mưa 2 lần rồi. Như vậy, trời nợ chúng ta 5 ngày mưa.
Dư nợ của sổ sách kế toán thiên tào phải được chi trả trong 48 giờ.
Để đến đó, đường ngắn nhất là đường nào?
Tôi sẽ chỉ cho anh đường đi dễ nhất.
Xuống dưới thung lũng, nhưng không đi về phía làng...
mà rẽ phải, và cái hang ở cuối đường.
Cảm ơn anh, tối nay gặp nhé!
Đẹp quá!
Chúng tôi là chủ mới.
Nhưng chúng tôi không muốn đuổi các vị đi.
Chúng tôi chỉ muốn đến lấy nước. Xi-téc hết nước rồi.
Đừng lo. Họ đến lấy nước.
Họ không đuổi chúng ta khỏi đây đâu.
Trời phù hộ cho các vị!
Nếu chúng ta có mạch nước như của họ, thì chúng ta chẳng có khó khăn gì.
Thôi ta cứ tin vào số liệu thống kê và tin vào Thượng đế.
Chào hàng xóm! Tôi đi Aubagne đây. Anh có cần mua gì không?
Không, cảm ơn! Anh lại đi mua hạt giống nữa à?
Hơn thế! Tôi đi tìm mua những con giống!
Tối nay đến nhà tôi xem chúng nhé.
Chắc chắn rồi! Rất vui được xem những con thỏ đầu tiên của anh.
Nhân tiện tôi mang vài con ốc cho chị nhà.
Tối nay gặp nhé!
Tôi đã chọn những con cái còn non chưa đẻ lứa nào.
Nếu muốn tạo ra một giống mới, đó là điều kiện tiên quyết.
Còn bây giờ là con đực.
Manon, ra đóng cửa mau!
Nó khỏe lắm, nó có thể chạy mất.
Đừng lo, nó không thoát được tôi đâu.
Ôi! Gì thế này?
Nó là con lai tạo giữa giống thỏ to ở Flandres và cừu đực ở Charentes.
Tôi chưa bao giờ nhìn thấy con thế này!
Nó có lông như lông chó, chân thỏ và tai như tai lừa.
- Chắc phải đắt lắm? - Rất đắt!
Con vật lạ lùng thật!
Nó là con giống. Nó không còn non, nhưng khỏe.
Trông nó gớm ghiếc.
Tôi chắc nó không ngại xơi một miếng cốt-lết!
Anh ta bị lừa rồi!
Anh ta nói đó là loài gì?
Loài Romarins.
Bây giờ, mày sẽ sinh sản cho chúng ta những con thỏ con đẹp đẽ nhé, anh bạn!
Mày sẽ bắt đầu sản sinh ra loài thỏ Romarins.
Tiền thừa kế chúng ta không còn nhiều lắm.
Nhưng anh chắc là chúng ta sẽ thành công.
Tất cả hóa đơn của chúng ta đã được thanh toán, và cái khó nhất đã qua.
Anh giao cho em số tiền chúng ta còn lại: 1.123 franc.
Số tiền đó phải đủ cho chúng ta một năm.
Anh hy vọng trong ba tháng, anh sẽ bắt đầu bán thỏ.
Nếu cần thiết, chúng ta có thể bán vòng cổ của em.
- Em nghĩ nó trị giá 10.000. - Bán vòng cổ của em ư? Không bao giờ.
Thà anh đi chân đất còn hơn!
A, người hàng xóm của Ugolin đây.
Anh ta cho là mình đàng hoàng!
Lẽ ra anh nên nhắm vào cái bướu của anh ta.
Hay ho gì.
Ra đi! Chú mày bé quá!
Một con đẹp đây!
Đẹp thật! Một con giống Romarin đích thực!
Bao nhiêu?
Sẽ không kéo dài.
Chỉ vừa đủ cho ruộng nho của mình, chứ không đủ cho rau của anh ta.
Cháu nghĩ sao Ugolin?
Cháu nghĩ có thể là thảm họa.
Nước!
"Nếu mưa vào ngày lễ Thăng thiên, sẽ mất tất cả".
Đừng lo.
Anh ta may có mùa xuân ẩm thấp,
Nhưng đó là dấu hiệu một mùa hè bốc lửa.
Đến cuối tháng Bảy, màu xanh này sẽ vàng như lúa mì chín.
Lá cây ngô của anh ta sẽ kêu tanh tách như giầy véc-ni.
"Nếu tháng Sáu trời mưa, chỉ có mà ăn cám".
Tôi đi Aubagne đế bán rau!
Anh cầm lấy này. Để cảm ơn anh về những lời khuyên của anh.
May mắn là tôi không bị mất vườn rau của mình.
- Khoai tây của anh thì sao? - Không trước ba tuần.
Thật ư? Nhìn khoai của tôi này!
Anh làm thế nào?
Amandine!
Quên mất là bà ta bị điếc.
Được rồi, được rồi!
Tôi đói.
Điều quá đáng nhất là bây giờ anh ta lại cho cháu lời khuyên!
Mọi thứ đều đẹp quá!
Chính vì thế mà tôi lo lắng. Mùa hè còn chưa đến.
Hôm nay là 20 tháng Bảy.
Trong hai tuần nữa, chúng ta sẽ có các cơn mưa giông tháng Tám.
Thật là tiếc nếu mất hết kết quả tốt thế này.
Xi-téc của tôi đầy tràn.
Nó chứa được 12 mét khối, mỗi lần tưới mất 3 mét khối.
Tôi có thể trụ được một tuần nữa.
Nhưng trong một tuần nữa không chắc có mưa không.
Một hạt giống cho một bông từ 400 đến 450 hạt.
Về lý thuyết là thu hoạch gấp 400 lần hạt giống gieo trồng.
Em thấy không, Aimée.
Gấp 400 lần hạt giống, thôi cứ cho là gấp 300 lần.
Anh đã trồng 10 kg, với 3 tấn ngô chúng ta có thể yên tâm.
Cảm ơn em yêu.
Chúng ta có thể hy vọng 20 tấn bí ngô.
Anh chỉ cần một nửa cũng đủ.
Sách nói là tám tấn thức ăn trộn một năm.
Chúng ta chỉ còn 720 franc.
- Thế còn tiền bán thỏ? - Anh đã tính rồi.
Bây giờ, hơn lúc nào hết, chúng ta cần Trời giúp.
Không còn nước nữa!
Đã dự kiến như thế.
Anh đã nghĩ chúng ta chỉ còn tưới được vài ngày.
Nếu đêm nay trời không mưa, ngay ngày mai, chúng ta sẽ liệu.
May mà chúng ta vẫn có Plantier.
Ngày đi 4 lần, anh sẽ giết con lừa của anh mất.
Trong một tuần, chúng tôi sẽ có 3.200 lít nữa.
- Cần phải mưa trong 10 ngày nữa? - Mười ngày, trong mùa này ư?
Không thể biết được.
Nếu trời tiếp tục không ủng hộ tôi...
anh có thể cho tôi thuê con la của anh không?
- Được! - Cảm ơn anh!
Nào! Cố lên một chút!
Galinette, nếu trời cứ tiếp tục đẹp như thế này...
anh ta sẽ không thể cứu được ngô
cũng như tất cả các thứ còn lại.
Sao thế?
Có gì đấy? Anh làm em sợ.
Không có gì. Anh nằm mê.
Là gã gù lưng!
Tôi không có nhà nhé!
Anh Ugolin có nhà không?
Anh ấy không có nhà à?
Hỏi anh ấy xem anh ấy có thể cho tôi thuê con la của anh ấy không.
Bắt đầu từ ngày mai.
Rất quan trọng đấy!
Con la của anh ấy. Bắt đầu từ ngày mai. Cảm ơn bà.
Đậu hạt của tôi đang mốc.
Mơ của tôi khô héo, chỉ to bằng đậu hạt.
Nho của tôi không làm nổi hai thùng rượu vang.
Một năm tệ hại!
Thời tiết thì muốn làm gì thì làm.
Một sự không may nhỏ đối với chúng ta, nhưng đối với anh ta thì...
Anh ta cần 1.000 lít một ngày.
Anh ta chở thế nào được...
với một con lừa cái, một người vợ, đứa con và một cái bướu.
Nắng một tuần nữa là anh ta tiêu.
Anh ta muốn thuê con la của cháu. Thật khó từ chối.
Ngu ạ! Con la của cháu có thể cứu anh ta!
Nó có thể chở được 500 lít một ngày!
Bác bảo cháu phải thân thiện, nên...
cứ uống rượu vang trắng của anh ta và gọi anh ta là Jean...
anh ta đã trở thành bạn cháu.
Ngu quá! Cháu muốn trồng cẩm chướng hay muốn kết bạn?
Lại một đứa ngốc nữa! Giống y như mẹ cháu!
Nếu đã bắt đầu bóp cổ một con mèo, phải kết liễu nó!
Nếu năm nay anh ta thành công, anh ta sẽ tiếp tục...
Và sang năm anh ta sẽ bắt đầu lại.
Và anh ta sẽ khổ suốt đời.
Với số tiền bác sẽ trả cho anh ta...
anh ta có thể trở về sống ở thành phố.
Cháu không cho anh ta mượn con la, là cháu giúp anh ta đấy.
Anh đã về rồi đấy!
Đến mùa thu hoạch nho rồi! Đây là công việc nặng nhọc nhất trong năm.
Mọi việc ổn chứ?
Không, xi-téc của tôi không còn nước.
Năm nay tồi tệ quá. Ai cũng bị ảnh hưởng.
Nho mà nhăn nheo như là nho trong bánh xốp.
Tôi muốn hỏi anh, về con la của anh...
La của bác tôi á?
Không được rồi, sáng nay chúng tôi bắt đầu thu hoạch nho.
Trong hai, ba ngày nữa được không?
Sau khi thu hoạch của bác tôi...
đến thu hoạch của Casimir, ông thợ mộc rồi ông thợ rèn.
Năm nào cũng thế rồi. Phải mất ít nhất mười ngày.
Nhưng, anh biết không,
nóng dữ dội thế này, có thể đêm nay sẽ có mưa giông.
Mong sao Trời nghe được lời anh.
A, gã hâm kìa!
Anh ta sẽ tự giết mình.
Anh ta có thể quay lại làm nhân viên thu thuế, chứ con lừa thì không thể.
Tôi thấy thương con lừa.
Một con la có đắt không?
Anh nghĩ anh có thể kiếm được 1 con ở Aubagne, từ 400 đến 500 franc.
Tháng 9 anh sẽ bán lại nó sẽ có lời.
Nhưng để làm việc đó...
anh sẽ đề nghị em một sự hy sinh,
thực ra là tạm rời xa
cái vòng cổ của em... nếu em đồng ý.
Bố muốn bán cái vòng của mẹ à?
Không, chỉ cầm cố nó. Không có rủi ro đâu.
Họ sẽ cho bố vay 2.000 franc. Cái vòng ngọc trị giá hơn nhiều.
Còn con la, không khí đồi núi sẽ có lợi cho nó,
và trong hai tháng bố sẽ bán lại nó thu lời.
Bố sẽ mang trả họ 2000 franc, và họ sẽ trả lại mình cái vòng.
Thế ạ. Nếu thế thì được, mẹ nhỉ?
Tất nhiên.
Đi ngủ nào con yêu. Ngày mai chúng ta có rất nhiều việc.
Phải rời xa cái vòng, em buồn lắm à?
Em đã làm rồi.
- Sao cơ? - Em đã cầm cố nó rồi.
- Khi nào? - Tháng trước.
Em đã không còn tiền nữa, lẽ ra em phải nói với anh...
Anh mua nhiều thứ quá...
sách, công cụ, cám cho thỏ.
Và chúng ta uống nhiều rượu vang.
- Họ đã cho em vay bao nhiêu? - 100 franc.
100 franc?
Ngọc là đồ giả.
Xin Trời hãy làm mưa!
Trong 20 phút xi-téc sẽ đầy nước!
Cơn mưa giông đẹp đẽ làm sao!
Manon! Bố đã thấy hạt mưa đầu tiên!
Con cũng vậy, bố ạ!
Bố muốn cảm nhận thứ nước lành này trên mặt!
Cảm ơn, ôi, cảm ơn!
Nhưng mưa ở đằng kia!
Mưa ở đằng kia!
Con là người gù! Ngài không biết à?
Ngài nghĩ dễ lắm à?
Không có ai ở trên đó!
Cái gì thế?
Aimee, lại đây xem!
Nhìn xem!
Nhưng là cái gì?
Đó là gió Sirocco. (thổi từ sa mạc Sahara vào Địa Trung hải). Anh sẽ đi Plantier lấy nước!
Anh không có thời gian! Gặp anh ở Plantier nhé!
Nhanh lên! Đây là vấn đề sống chết!
Bố sẽ ốm mất!
Nhanh lên!
Bây giờ tôi biết tại sao Trời đã cho tôi cái bướu này.
Bà ấy nói bà ấy sẽ lấy mặt trời ra khỏi bố.
Bà ấy nói rằng nếu không lấy mặt trời ra, bố sẽ chết.
Tất cả là để tưới cho mấy quả dưa.
Họ đi như là tù khổ sai trong cái nóng đó.
Anh ta đã tính toán sai việc làm ăn của mình.
Bí ngô của anh ta sẽ chết nhanh.
Tuy nhiên, anh ta có một mạch nước ở Romarins.
Hình như nó bị tịt rồi.
Có thể nó không tự nhiên bị lấp tịt.
Có lẽ nên hỏi bác cháu nhà Soubeyran. Có thể...
Có thể... chẳng nghĩa lý gì!
Nhà Soubeyran muốn làm gì thì làm, chúng ta cũng vậy!
Quan tâm đến việc của người khác chẳng ích gì!
Khi người ta nói, thì luôn nói quá nhiều!
Đến lúc đi đến đó rồi!
Đến hồi kết rồi. Như chiến trường ngổn ngang!
Không cần anh ta phải chết.
Trả giá 6.000 hoặc 7.000, nhưng mặc cả.
Cháu phải hôn bác, Papet!
Thôi đi! Đi nhanh đi!
Khoan! Mang cho anh ta chai rượu vang mới này.
Đối với một người ốm, không có gì tốt hơn.
Hàng xóm thân mến, rượu vang của anh rất ngon, nhưng tôi phải thừa nhận
là việc làm ăn của tôi đã thất bại.
Đó là một tai họa.
Tôi có thể đổ cho trời bất công...
hoặc các điều kiện thời tiết bất thường...
nhưng tôi thấy đúng hơn là do sự ngu ngốc của tôi.
Tôi đã thiếu sự suy nghĩ đúng đắn.
Tôi tưởng tôi rất khôn khéo, nhưng tôi đã không nhìn ra cái chủ yếu.
Tức là vấn đề duy nhất...
là nước.
Đúng thế. Không có nước thì không làm gì được.
Đó là quá khứ.
Đây là việc tôi sẽ làm.
Ngay khi tôi khỏe trở lại,
tôi sẽ đào một cái giếng.
- Ở chỗ nào? - Que dò mạch nước sẽ chỉ cho tôi.
Anh là phù thủy à?
Không hoàn toàn vậy.
Tôi có một quyển sách quí mà tôi sẽ nghiên cứu rất kỹ.
Ngay khi sử dụng tốt que dò đó,
chắc chắn tôi sẽ tìm thấy nước trong thung lũng.
Anh có biết làm giếng không?
Một cái giếng không chỉ là một cái hố.
Giếng của tôi sẽ sâu 12 m, và ngay cả nếu không có nước...
vấn đề của tôi cũng được giải quyết.
Giếng không có nước thì làm được cái gì?
Anh sẽ sử dụng nó làm xi-téc!
Một cái giếng sâu như thế chứa được 43 mét khối nước!
Mưa mùa xuân sẽ làm đầy giếng.
Đầu mùa hè, cái giếng này và xi-téc của chúng tôi
sẽ dự trữ được 55 mét khối.
Tức là có 36 ngày không phải lo âu về nước.
Người ta đã chứng kiến những đợt hạn hán lâu hơn thế.
Nhưng ở đâu người ta thấy hạn hán kéo dài liên tiếp 36 ngày?
Ở sa mạc Sahara, có thể!
Hoặc ở giữa sa mạc Gobi, có thể!
Nhưng ở đây!
Dứt khóat không thể được!
Uống đi nào!
Trong tất cả những điều cháu nói với bác,
có một điều tốt, đó là
anh ta bắt đầu uống vang đỏ.
Thế còn que dò?
Phiền toái đấy.
Bác sợ là anh ta sẽ thấy trong sách bí quyết ư?
Vấn đề không phải là bí quyết. Mà là ý chí.
- Anh ta có thể thuê một phù thủy. - Bác có biết người nào không?
Có một người, ở Ombrees.
Nếu ông ta đến Romarins...
ông ta sẽ đi thẳng đến mạch nước!
Ông ta vẫn ở Ombrees?
Ông ta vẫn ở đó, nhưng may thay, ở nghĩa địa.
Một phù thủy giỏi, đắt tiền đấy.
Cháu có nói với anh ta về tiền nong không?
Chưa ạ. Với những thứ đã uống, anh ta quá phấn khích.
Cháu nghĩ anh ta không còn tiền nữa.
Vấn đề tiền nong, không bao giờ biết được.
Aimée, Aimée, anh nghĩ nó động đậy!
- Thế nào? Công việc tốt chứ? - Đang trở nên khó khăn.
- Cứng à? - Đúng, cứng!
Tôi đã đào đến đá trắng mà tôi đã nói với anh!
- Phân đại đệ tứ à? - Chính xác!
Nếu nước chảy dưới tảng đá này, tôi sẽ đào đến chỗ có nước trong 15 ngày.
Nhưng nếu nước chảy qua đá Phân đại đệ tứ...
tôi còn phải làm 6 tháng hoặc có thể hơn nữa.
Bây giờ, tôi hiểu cái khát của người đào đất.
Uống cái này dễ chịu quá!
Anh Jean, Tôi phải nói thẳng với anh.
Anh có thể nói việc này không liên quan tới tôi...
nhưng tôi thấy thương anh.
Tất cả những việc mà anh đã làm từ hai năm nay,
là điên rồ, là tự giết mình.
Mở đầu hay đấy.
Anh sẽ không hoàn thành được giếng của anh.
Kể cả nếu anh thấy nước, thì cũng không thay đổi được gì.
Để trồng nhiều ngô và bí như thế, anh cần sông Durance!
Đó không phải là nghề của anh, sự thật là như thế.
Tiếp tục đi. Anh làm tôi quan tâm nhiều đấy.
Một người như anh, là thuộc về thành phố.
Anh được học nhiều, anh có thể trở thành thầy giáo...
hoặc nhân viên bưu điện, áo tay măng-sét cổ cồn.
Vận mệnh của anh là thế.
Nếu anh ở lại đây, anh sẽ kết thúc bằng việc tự giết mình.
Anh không còn tiền nữa. Anh thiếu thốn.
Thịt thỏ và bồ công anh, không phải bữa ăn dành cho người lao động.
Rồi anh uống quá nhiều vang đỏ.
Rồi anh sẽ chết vì cực nhọc.
Chị Aimée và cháu bé sẽ ra sao?
Gần đây họ cũng không còn khỏe mạnh hoạt bát nữa.
Tôi nhận thấy thế.
Cái trang trại này trị giá bao nhiêu?
Cho thuê hay bán?
Bán.
Đợi chút.
Có thể trao đổi. Tôi chưa nghĩ đến việc đó.
Làm nhà nghỉ nông thôn, thì xa...
Còn đối với một người nông dân thì ông ta không làm gì được nhiều nếu không có nước.
Có thêm xi-téc thứ hai thì sẽ khá hơn nhiều.
Có thể, có thể.
Bảy nghìn.
Đó là giá cuối cùng của anh à?
Tám nghìn đi.
Jean, anh sẽ không bán nhà của mẹ anh!
Giá đó đối với anh hoàn toàn hợp lý.
Anh có thể cầm cố lần đầu để vay 4.000 franc.
Vậy anh sẽ không bán chứ?
Không bao giờ!
Không bao giờ anh bán cơ ngơi mà anh hy vọng sống đến hết đời ở đó...
khi chúng ta giàu!
Với 4.000 franc, chúng ta có thể sống ổn!
Anh sẽ mua một con lừa, công cụ đào hầm và vài kilo chất nổ...
để đánh tung cái tảng đá khốn kiếp này!
Trong một năm, chúng ta sẽ trả dần tiền vay và thế là xong.
Cháu biết thế nào là vay cầm cố không?
Ông chưởng khế cho những người có tài sản biết giữ lời hứa vay tiền.
' Những người biết giữ lời hứa"!
Người ta sẽ yêu cầu anh ta ký những giấy tờ được chứng thực.
Nếu anh ta không trả tiền vào ngày đã định,
họ sẽ lấy tài sản của anh ta.
Được rồi, 10 phút, được rồi. Bây giờ để chúng tôi yên.
Galinette, có phần mặt xấu và có mặt tốt.
Mặt xấu là, nếu anh ta có 4.000 franc
mùa hè sang năm anh ta có thể thành công.
Mặt khác, vì số của anh ta là không may mắn...
nhiều việc có thể diễn ra.
Rượu vang và chất nổ, cùng với nhau là không ổn.
Ai là người cho vay cầm cố, người đó làm chủ tình hình.
Bác sẽ là người cho anh ta vay cầm cố.
Nếu anh ta thành công, anh ta sẽ trả lãi cho bác
và sẽ trả được nợ.
Nếu anh ta thất bại,
chúng ta sẽ có trang trại.
Bác thật giỏi hết chỗ nói, Papet.
Bác giỏi vì bác có tiền.
Sẵn sàng rồi!
Cho con hân hạnh đó.
Đi tìm mẹ đi! Bố muốn mẹ nhìn thấy nước phun ra!
Tai nạn à?
Sao thế?
Tôi chạy lại xem nước phun ra,
nhưng có những hòn đá bay lên rất cao
rơi xuống đầu tôi.
Không bị nặng đâu vì anh có thể nói được.
Chỉ là một hòn đá nhỏ thôi, Bác sĩ.
Khi anh ấy cố nói, anh ấy nghiến răng.
Anh ấy đã không phải chịu khổ trước khi đi đến nơi mà tất cả chúng ta sẽ đến.
Hòn đá chắc đã làm đứt một mạch máu não.
Kể cả nếu tôi đến sớm hơn, tôi cũng không giúp được gì.
Cháu đã cho dừng cái đồng hồ ở nhà anh Jean.
Vì thế mà cháu khóc à?
Không phải cháu khóc.
Là mắt cháu!
Họ sẽ ra sao?
Chắc chắn họ có gia đình. Họ sẽ bán trang trại.
Anh có đủ lòng tốt để mua nó của họ không?
Còn tùy. Theo ý ông, đáng giá bao nhiêu?
Không nhiều. Tuy nhiên, không đáng cái chết của một người.
8.000 franc, quá hợp lý.
Nếu đất này đủ nước tưới, sẽ đáng giá gấp đôi.
Nhưng chỉ có một xi-téc, và cái nhà thì quá cũ.
Bà thanh toán ngay tiền cầm cố,
trừ tiền lãi,
bà sẽ còn 3.880 franc.
Đề nghị bà hãy ký.
Và ký nháy ở đây.
Người mua rất hào phóng.
Chị có thể tiếp tục sống ở đây.
Ông ấy sẽ cho tôi thuê trang trại. Tôi chỉ muốn trồng trọt trên đất đai thôi.
Đây vẫn như nhà chị. Tôi sẽ không bao giờ đến mà không gõ cửa.
Đối với tôi, đây vẫn sẽ luôn là nhà anh Jean.
Đủ rồi, họ đã xem bác diễn trò ngớ ngẩn, họ đi rồi.
Ta đi thôi.
Cháu thấy nó rồi!
Sẽ có đầy nước dưới kia.
Hoa cẩm chướng, Galinette!
15.000 franc một năm!
Của cải đang sôi lên sùng sục!
Cái gì ý nhỉ?
Không có gì cả!
Chỉ là một con thỏ sập bẫy.
Nhân danh Cha, con và thánh thần.
Ta đặt tên cho con là Vua cẩm chướng!
Hết phần một. Phụ đề Việt – Quỳnh Chi